Hội chứng Guillain–Barré: Căn bệnh hiếm nhưng có thể gây liệt nhanh

    Hội chứng Guillain–Barré (GBS) là một rối loạn thần kinh cấp tính, hiếm gặp nhưng có khả năng gây liệt nhanh và đe dọa tính mạng nếu không được phát hiện kịp thời. Bác sĩ chuyên khoa Thần kinh cho biết GBS xảy ra khi hệ miễn dịch “quay lưng” tấn công các dây thần kinh ngoại biên – hệ thống truyền tín hiệu vận động và cảm giác của cơ thể.

Khởi phát sau nhiễm trùng: Dù chưa xác định rõ nguyên nhân, khoảng 2/3 bệnh nhân GBS xuất hiện triệu chứng sau một đợt nhiễm trùng hô hấp hoặc tiêu hóa. Vi khuẩn Campylobacter jejuni, virus Zika, CMV hay EBV là những tác nhân được ghi nhận nhiều nhất. Một số trường hợp hiếm gặp xuất hiện sau tiêm chủng hoặc phẫu thuật.

Yếu cơ tiến triển nhanh: Dấu hiệu cảnh báo quan trọng

    GBS thường bắt đầu với cảm giác tê bì hoặc yếu cơ ở bàn chân. Những triệu chứng này có thể lan nhanh lên tay, mặt và toàn thân chỉ trong vài ngày đến vài tuần. Nhiều bệnh nhân gặp khó khăn khi đi lại, mất phản xạ, đau cơ và đôi khi rối loạn huyết áp hoặc nhịp tim. Các trường hợp nặng có thể suy hô hấp và cần thở máy.

 Chẩn đoán dựa trên chuyên môn thần kinh

 Để chẩn đoán GBS, bác sĩ thần kinh dựa vào khám lâm sàng kết hợp:

•  Chọc dò dịch não tủy: protein tăng cao nhưng số lượng tế bào bình thường.
• Điện cơ và đo dẫn truyền thần kinh: đánh giá mức độ tổn thương vỏ myelin hoặc sợi trục.

 Điều trị khẩn cấp tại bệnh viện

 GBS là tình trạng cấp cứu và cần can thiệp sớm. Hiện hai phương pháp điều trị đặc hiệu gồm:

•  Thay huyết tương (Plasma Exchange) nhằm loại bỏ kháng thể gây hại.
• Globulin miễn dịch truyền tĩnh mạch (IVIg) giúp trung hòa đáp ứng miễn dịch bất thường.

 Song song đó, bệnh nhân có thể cần hỗ trợ hô hấp, kiểm soát đau và vật lý trị liệu để phục hồi vận động.

 Hồi phục có thể kéo dài nhiều tháng:

Phần lớn người bệnh hồi phục hoàn toàn hoặc gần hoàn toàn, nhưng thời gian phục hồi khác nhau, từ vài tuần đến vài năm. Một số trường hợp để lại yếu cơ hoặc tê bì nhẹ. Tỷ lệ tử vong thấp, chủ yếu do biến chứng hô hấp hoặc tim mạch khi điều trị muộn.

Khuyến cáo:

 Các bác sĩ khuyến nghị người dân không chủ quan với tình trạng yếu cơ lan nhanh, đặc biệt khi khởi đầu ở chân. Việc thăm khám tại cơ sở chuyên khoa Thần kinh, như khoa Nội Tâm thần – Thần kinh Bệnh viện Việt Nam – Cuba Đồng Hới, giúp chẩn đoán sớm và tăng cơ hội hồi phục.

Hình ảnh bác sĩ đang làm thủ thuật chọc dịch não tủy. Một trong những thủ thuật quan trọng giúp chẩn đoán chính xác bênh Guillain Barre